Savlar hakikat mu? Samsung, Sennheiser ve Bose kulaklıklar sahiden kanser yapıyor mu?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Son günlerde toplumsal medyada süratle yayılan paylaşımlar kimi tanınan kulaklık markalarının eserlerinin kanser yaptığı savını gündeme taşıdı. Bose, Samsung ve Sennheiser modellerinin gaye alındığı paylaşımlar kısa müddette geniş kitlelere ulaştı.

Tartışmanın kaynağı ise Avrupa’da yürütülen bir laboratuvar tahlilinin sonuçları. Çalışma, kulaklıklarda kimi kimyasal unsurların bulunduğunu ortaya koyuyor fakat paylaşımlarda görüldüğü halde direkt kulaklık kanser yapıyor sonucu açıklanmış bir bilimsel rapor bulunmuyor.

Orta Avrupa merkezli sivil toplum kuruluşlarının yürüttüğü ToxFREE LIFE for All projesi kapsamında 81 farklı kulaklık modeli tahlil edildi. Hem kulak içi hem kulak üstü eserlerin incelendiği testlerde plastik bileşenlerde çeşitli kimyasallar tespit edildi.

Numunelerin yüzde 98’inde BPA (Bisfenol A), yüzde 75’inden fazlasında ise BPS (Bisfenol S) bulunduğu açıklandı. Bunun yanında ftalatlar, klorlu parafinler ve kimi alev geciktirici kimyasallar da ölçümlerde yer aldı.

Bu unsurlar bilimsel literatürde endokrin bozucu olarak tanımlanıyor. Hormon sistemini etkileyebildikleri biliniyor ve uzun müddetli maruziyet durumunda üreme sıhhati problemleri, nörogelişimsel tesirler ve birtakım kanser tipleriyle ilişkilendirildikleri araştırmalarda geçiyor.

Tartışmanın çıkış noktası da bu ilişkilendirme oldu. Fakat çalışmanın kendisi kulaklık kullanan şahıslarda kanser oluştuğunu gösteren bir klinik data sunmuyor. Laboratuvar tahlili sadece materyal içeriğini tespit ediyor.

Kulaklıkların günlük hayatta çok uzun müddet kullanılması tartışmanın büyümesine neden oldu. Bilhassa spor sırasında oluşan ısı ve terleme, plastik yüzeylerden birtakım unsurların ciltle temasını artırabiliyor.

Uzmanların dikkat çektiği nokta tek bir eserden alınan dozun çok düşük olması. Buna karşın farklı kaynaklardan daima düşük doz kimyasal temasının birleşmesi kokteyl tesiri olarak isimlendiriliyor. Tartışılan risk bu birikimli maruziyet senaryosu üzerinden şekilleniyor.

Burada kıymetli ayrım ortaya çıkıyor. Araştırma kimyasal tespiti yapıyor, hastalık oluşumu göstermiyor. Bir kulaklık modelinin direkt kanser yaptığına dair klinik çalışma yahut epidemiyolojik bilgi paylaşılmış değil.

Sosyal medyadaki paylaşımlar ise laboratuvar sonucunu direkt sıhhat sonucuna çevirerek yorumluyor. Bu nedenle tezler bilimsel bulgunun kapsamını aşıyor. BPA ve gibisi hususlar sırf elektronik eserlerde bulunmuyor. Besin ambalajları, plastik şişeler, kablolar, oyuncaklar ve çok sayıda tüketim eserinde yer alabiliyor.

Araştırmanın dikkat çektiği mevzu kulaklığın özel olarak tehlikeli olması değil, plastik içerikli eserlerdeki kimyasal maruziyetin genel olarak kıymetlendirilmesi gerekliliği. Bu yüzden tartışma makul markalara mahsus bir sorundan çok gereç güvenliği tartışmasına dönüştü.

Çalışmada ismi geçen markalardan resmi bir açıklama yayınlanmadı. Tüketici sıhhati savunucuları ise elektronik eserlerde kullanılan materyallerin içeriklerinin kamuya daha açık biçimde paylaşılması gerektiğini lisana getiriyor.

Mevcut bulgular kulaklık kullanan şahısların hastalanacağını göstermiyor fakat uzun vadeli kimyasal temasının araştırılması gereken bir alan olduğunu ortaya koyuyor. Toplumsal medyada dolaşan kulaklıklar kanser yapıyor tabiri bu nedenle araştırmanın ulaştığı sonuçtan daha kesin bir tez içeriyor.